મુંબઈ જવાનો શ્રેષ્ઠ સમય

મુંબઈની આબોહવા ઉષ્ણકટિબંધીય છે, ત્રણ મોસમવાળી. નવેમ્બરથી ફેબ્રુઆરી હવામાન સૂકું, તડકાવાળું અને શહેરમાં જેટલું ઠંડું થઈ શકે એટલું ઠંડું હોય છે — ફરવા માટે સૌથી સારો સમય. માર્ચથી મે ગરમી અને ભેજ વધતાં જાય છે. જૂનથી સપ્ટેમ્બર નૈઋત્યનું ચોમાસું વર્ષનો લગભગ બધો વરસાદ લાવે છે, જેમાંનો ઘણો જુલાઈ અને ઑગસ્ટમાં પડે છે.

ભેજ અને વરસાદની સરખામણીએ તાપમાન ઘણું ઓછું બદલાય છે: વર્ષના મોટા ભાગમાં દિવસનું મહત્તમ તાપમાન 30–34°Cની આસપાસ રહે છે.

મહિના પ્રમાણે

ઠંડી મોસમ (નવેમ્બરથી ફેબ્રુઆરી): સૌથી સારો સમય

ચોખ્ખું આકાશ, ઓછો ભેજ અને આરામદાયક સવાર-સાંજ આ મોસમને વૉકિંગ ટૂર, એલિફન્ટાની ફેરી અને ડે-ટ્રિપ માટેની મોસમ બનાવે છે. એ હાઈ સીઝન પણ છે: ક્રિસમસ અને નવા વર્ષની આસપાસ હોટેલના ભાવ ટોચ પર હોય છે, અને લોકપ્રિય ટૂર અગાઉથી બુક કરવી જોઈએ. હળવું ગરમ કપડું હવામાન માટે નહીં, પણ એસીવાળાં રેસ્ટોરાં માટે સાથે રાખો.

ગરમીની મોસમ (માર્ચથી મે)

હવા ભારે થઈ જાય છે અને મે સુધીમાં ગરમી અને ભેજનું મિશ્રણ થકવી નાખે છે. તોય આવવું પૂરેપૂરું શક્ય છે: 10:00 પહેલાં અને 17:00 પછી ફરો, દિવસનો વચ્ચેનો ભાગ મ્યુઝિયમ, કૅફે અને મૉલમાં ગાળો, અને નાઇટ ટૂર અથવા એર-કન્ડિશન્ડ કાર ટૂર પસંદ કરો. બદલામાં મળે છે હાફૂસ કેરી અને હોટેલના ઓછા ભાવ.

ચોમાસું (જૂનથી સપ્ટેમ્બર)

ચોમાસું સામાન્ય રીતે જૂનના પહેલા પખવાડિયામાં મુંબઈ પહોંચે છે અને સપ્ટેમ્બરના અંત કે ઑક્ટોબરની શરૂઆત સુધીમાં વિદાય લે છે. વરસાદ ઝાપટાંમાં આવે છે — કલાકો સુધી મુશળધાર, પછી કોરા ગાળા — અને શહેર છત્રીઓ નીચે ચાલતું રહે છે. ચાના કપ અને ગરમ ભજિયાંની પ્લેટ સાથે મરીન ડ્રાઇવની દરિયાની પાળી પર અથડાતાં મોજાં જોવાં એ મુંબઈનો એક રિવાજ છે.

સારી બાજુ એ કે હોટેલો સૌથી સસ્તી હોય છે, લોનાવલાની આસપાસનો પશ્ચિમ ઘાટ ઝળહળતો લીલો હોય છે અને સંજય ગાંધી નેશનલ પાર્કનું જંગલ સૌથી સુંદર હોય છે.

ઑક્ટોબર: બીજો ઉનાળો

વરસાદ અટકે એટલે ઠંડી મોસમ બેસે એ પહેલાં થોડાં અઠવાડિયાં ગરમી અને ભેજ પાછાં આવે છે. એ વચગાળાનો મહિનો છે, સારા ભાવ સાથે અને, મોટા ભાગનાં વર્ષોમાં, નવરાત્રિ અને દિવાળીની ઉજવણી સાથે.

જેની આસપાસ આયોજન કરવા જેવું છે એવા તહેવારો

• ગણેશ ચતુર્થી (ઑગસ્ટ કે સપ્ટેમ્બર): શણગારેલા મંડપો અને સરઘસોના દસ દિવસ, જેના અંતે ગિરગાંવ ચોપાટી, જુહુ અને બીજા બીચ પર મૂર્તિઓનું વિસર્જન થાય છે. વિસર્જનના દિવસોએ રસ્તા બંધ અને જંગી ભીડની તૈયારી રાખો.
• રમઝાન (તારીખો દર વર્ષે વહેલી આવે છે): મોહમ્મદ અલી રોડની આસપાસ આખી રાત ચાલતાં ફૂડ માર્કેટ, જે ઈદ સાથે પૂરાં થાય છે.
• નવરાત્રિ (સપ્ટેમ્બર કે ઑક્ટોબર): આખા શહેરમાં ગરબા અને દાંડિયાની નવ રાતો.
• દિવાળી (ઑક્ટોબર કે નવેમ્બર): દીવા, રોશની અને ફટાકડા, અને મરીન ડ્રાઇવ તેના સૌથી ઉત્સવમય રૂપમાં.
• જન્માષ્ટમી / દહીં હાંડી (ઑગસ્ટ): ટુકડીઓ માનવ પિરામિડ બનાવીને રસ્તાની ઉપર ઊંચે લટકાવેલી દહીંની મટકીઓ ફોડે છે.
• માઉન્ટ મેરી ફેર (સપ્ટેમ્બર): બાંદ્રામાં બેસિલિકાની આસપાસ અઠવાડિયું ચાલતો મેળો.
• કાલા ઘોડા આર્ટ્સ ફેસ્ટિવલ (સામાન્ય રીતે જાન્યુઆરીના અંતમાં કે ફેબ્રુઆરીમાં): કાલા ઘોડામાં મફત કલા, સંગીત, નૃત્ય અને શેરીઓમાં ઇન્સ્ટૉલેશન.
• હોળી (માર્ચ): રંગોનો તહેવાર, જે મહોલ્લાઓમાં અને આયોજિત કાર્યક્રમોમાં ઊજવાય છે.

આમાંના મોટા ભાગના તહેવારો ચાંદ્ર પંચાંગ પ્રમાણે આવે છે, એટલે તારીખો દર વર્ષે બદલાય છે — બુક કરતાં પહેલાં તપાસી લો.